Қазақстан теміржол саласын цифрландыруға көшіп жатыр: Smart Rail жүйесі мен жасанды интеллект негізіндегі басқару платформасы енгізіледі. Жоба транзит көлемін 2040 жылға қарай 100 млн тоннаға дейін жеткізуді көздейді, деп хабарлайды Tech-news.
Қазақстан теміржол саласында ірі цифрлық трансформация басталуда. Ел халықаралық көлік дәліздерінің қуатын арттырып, транзиттік логистиканы жаңа деңгейге шығаруды жоспарлап отыр. Қазіргі есеп бойынша, Қазақстан аумағы арқылы Қытайдан Еуропаға өтетін құрлықтық жүктердің шамамен 80%-ы тасымалданады.
Көлік министрі Нұрлан Сауранбаевтың айтуынша, транзит теміржол саласының негізгі драйверіне айналған. Соңғы 5 жылда транзиттік тасымал көлемі 20 млн тоннадан 33 млн тоннаға дейін өсті.
Алдағы мақсат айқын: 2030 жылға қарай бұл көрсеткішті 67 млн тоннаға жеткізу, ал 2040 жылға қарай 100 млн тоннаға дейін өсіру. Бұл — қазіргі деңгейден екі еседен де көп өсім.
Инфрақұрылым да қатар дамып жатыр. Ел ішінде және шетелде орналасқан логистикалық терминалдар желісі кеңейіп келеді. Қазір 7 терминал жұмыс істейді, тағы 7 нысан салу жоспарланған. Бұл «Шығыс–Батыс» және «Солтүстік–Оңтүстік» бағыттарындағы бірыңғай логистикалық жүйені күшейтеді.
Сонымен қатар, өндірістік және шикізаттық аймақтарды теміржол желісіне қосу жұмыстары жүріп жатыр. Перспективалық жобалар қатарында Қарағанды облысындағы Қарағайлы кен орындарына баратын жолдарды жаңарту және «Индербор – Орал» жаңа теміржол желісін салу бар. Бұл бағыт Батыс Қазақстанның көлік байланысын күшейтеді.
Ең үлкен өзгеріс цифрландыру саласында күтіліп отыр. Қазіргі таңда теміржолдың негізгі нысандары бойынша бірыңғай деректер платформасы — Data Lake қалыптастырылып жатыр. Ол барлық операциялық ақпаратты бір жүйеге жинайды.
Келесі қадам — Smart Rail жүйесін енгізу. Бұл платформа жасанды интеллект пен big data аналитикасына сүйенеді. Яғни жүйе қозғалыс кестесін, жүк ағындарын және инфрақұрылым жүктемесін автоматты түрде талдайды.
Министрліктің мәліметінше, мұндай тәсіл басқару тиімділігін арттырып, шығындарды азайтады және қауіпсіздік деңгейін күшейтеді. Сонымен қатар, адам факторынан туындайтын қателіктерді қысқартуға мүмкіндік береді.
Цифрлық жүйелердің енгізілуі Қазақстан теміржолын тек логистикалық инфрақұрылым ретінде емес, толыққанды деректерге негізделген smart transport platform деңгейіне жақындатады.
